                                     TE HAEATA.
tena, te kura, te mahi Pakeha, te mohio-
tanga o te Pakeha. Kahore he Kura i o
koutou matua, kuare ana ratou, tupu ku-
are ana  koutou.  Engari tenei, kua wai
kura mo a koutou tamariki, kura Maori,
kura Pakeha, kura pukapuka, kura tuhi-
tuhi, kura whika, kura whakaatu i nga ti-
kanga  katoa o te moni, o te rakau, o te
taonga, o te hoko, o nga mea katoa. Na,
kia aroha koutou ki te kura mo a koutou
tamariki, kia ngakau nui ki tena mea.
Kia mea  he kura ki nga kainga katoa.
Kia  tika hoki te whakaaro ki te kai-wha
kaako: e mahi ana ia i te kura mo a kou-
tou tamariki, e mahi ana koutou i te ora-
nga mona.   "He  utu ki a ia, e tika nei
te utu."  Kati te hoko paura, pu, mata;
engari, ko o koutou taonga kia rongoatia.
hei utu mea  mo te kura, kia pono ai te
kura mo  a koutou tamariki.
   Tetahi: Tukua a koutou  tamariki kia
akona ratou ki nga mahi Pakeha; kia
meinga ai ratou he tohunga Pakeha. He
aha te pai o te tohunga Maori? Kahore
ra hoki. Heoti ano  tona tohungatanga,
he kuwaretanga. Ka  ngaro tena tohu-
ngatanga.  Engari te tohungatanga Pa-
keha e nui haere ana. Koia ahau ka mea
ai. kei ngaro o koutou tamariki i te ku-
waretanga ; tukua kia whakaakona ratou
e te Pakeha, kia waiho ratou i muri i u
koutou, hei tohunga mo  te ao nei; hei
tohunga hanga kaipuke, hei tohunga hu-
nga whare, hei tohunga ruri whenua, hei
tohunga mahi rongoa, hei tohunga whatu
kakahu, hei tohunga tui hu, hei tohunga
tahu toki, hei tohunga hoki mo nga tini
mahi  a te Pakeha. Na,  kia tika hoki te
whakaaro ki nga Kai-tohutohu. E wha-
kaako ana ia i a koutou tamariki, e mahi
ana koutou i te oranga mona. He utu ki
a ia e tika nei te utu." Kati te hoko pau-
ra, pu mata, ko o koutou taonga, me ro-
ngoa, hei hoko mea mo o koutou tamariki,
mo  ta ratou mahi hou, mo ta ratou mahi
tohunga.
  Tenei  hoki tetahi. Ko nga mohiota-
nga o te Pakeha kia riro i u koutou ta-
mariki : te reo Pakeha, te tuhituhi Pake-
ha, nga pukapuka Pakeha, nga mohiota-
nga o te Pakeha ki nga tini mea katoa. E
taea te korero ena  mohiotanga? Titiro
ki ona kaipuke tima, ki ona kaata tima,
ki ona mira, ki ona karaka, ki ona perehi
ta pukapuka, ki ona mea katoa, kia maha,
mana  noa atu.  Na ! kia riro enei mea i
a koutou tamariki, ka tahi ka tino ranga-
tira, kia ki o ratou ngakau i enei mea, na
ka tahi ka mutu te whawhai, aro, ka tahi
ka  kore rawa te ngakau tutu, te hiahia
whawhai.  Kei mea koutou e kore enei
mea  e riro i a koutou tamariki, kahore,
ka riro ano  i a ratou ki te ako. E tika
ana, e kore e riro katoa i te tau kotahi,
otiia, rae mahi, me ako, me kura, me ma-
nawanui, me  ngakau nui. Kua mohio
ano etahi ki etahi o enei mea, kua mohio
ki te kamura ware, kua mohio ki te mahi
paamu,  ki te mahi whiti, ki te huri para-
oa, ina, kia whai ngakau koutou ki enei
mea,  ka kitea katoatia. E hoa  ma, kia
penei ta tatou mahara ki a koutou tama-
riki, kia whakatupu Pakeha.
   2. Kia tika hoki te mahara ki o koutou
kainga, ara, ki o koutou nohoanga.  Ti-
tiro ki o te Pakeha kainga, e noho huihui
ana, ara e noho taone ana ; otiia, e noho
tika ana, he whare ano mo tena tangata
me  tona hoa, me o rana tamariki, he ru-
ma ano mo nga, matua. he ruma ano mo
ia tamariki, mo ia tamariki, he ruma ano
mo  te manuhiri ; e kore e moe huihui,
koia tena e te whanau, kia pena koutou.
Waihoki,  ko nga kai tiaki, ko nga katipa,
ko  nga kai-whakawa, hei pehi i te kino.
Ka tino tetahi tangata, ka tahae ranei, kai
kohuru  ranei, e kore e oho katoa te ta-
ngata ; e whakaaro ana  ki nga katipa,
nga kai-whakawa, kua  oti te whakarite
hei rami i te kino. Haere arm nga katipa,
hopu  marie ana i te tangata hara, kawe
marie ana ki te kai-whakawa, whakawha-
kia marietia ana e ia, whakarite marie
ana i te utu mo ana kino; heoi ano, ko te
mano  o nga tangata o te taone, e mahi
tonu ana  ia tangata, ia tangata, i tana
mahi  ake ano.  E kore e oho katoa te 
kainga mo  te hara o  te tangata kotahi, 
Waihoki, e te. whanau, kia penei he taone
mo koutou, kia penei he whare mo kou-
tou, ahakoa, he whare raupo, e pai una.
kei a koutou hoki te rakau, te toetoe te
raupo, te harakeke katoa ; kia tika ai te
noho, kia tika ai te moe: kati te moe hui-
hui, kia kore ai tenei take o te whawhai.
Whakaritea  marietia o koutou tamahine, 
o koutou  taitama, kia marenatia tikatia,
kia pai hoki he whare mo raua; kia pai
ai te noho, kia tika ai. Me  ki atu hoki
ki te Pakeha, kia whakaritea he katipa,
he kai-whakakawa mo  o koutou taone.
Ko etahi o o koutou tangata, hei katipa,
ko o koutou Rangatira, hei whakawa, hei
pehi i te kino.  Otiia, kia tika te whaka-
aro o te tangata  ki te inana o te katipa,
o te kai-whakawa, kia rongo, kia tupato,
kia whakaao., kaua e whakakake, kaua e
turi, kaua e pakeke.  Kia penei, e kore
e tupu te kino i roto i a koutou.

   TE TIKANGA    O TE  NOHO   PUKU.
HE  mahi tika tenei te noho puku, ki te
mania  tikatia e te tangata. I whakaritea
tenei mahi e nga iwi o namata hei tohu
ripeneta, hei whakamamae i te ngakau,
hei whakaiti i te tangata.  I whakaritea
tenei e te Karaiti i tona nohoanga i te
ao, e whakaritea ana hoki tenei mahi e
nga  tangata pai inaianei hei whakanui i
to ratou mahi ki te Atua.
  Tenei  nga ritenga e tika ai te noho
 puku, e paingia ai tenei mahi e te Atua.
  Tetahi, kia pono te mahi, kia kaua te
 tangata e  kai i te ra e  whakaritea  ;i
 tenei mea.  Ka ara po  te iwi ki te tao
 kai, kai marire ana, a awatea noa e kai
 ana, kaiahi ka whakamui u, mea tonu iho,
 e noho puku ana, kahore matou e mo-
 hio he  noho puku  tenei.  Huaatu, he
 whakarite kau tena, e tango kau ana i te
 kupu noho puku, i te mea e ki ana te
 kopu i te kainoho puku ana i runga i
 te kopu ki. Engari, ka noho puku, kaua
 e kai i te ata a ahiahi noa, kei whakarite
 ngutu kau i tenei mahi tapu. I pera a
 Ninewe: te kupu  tenei, "Kei  pa kai
 ratou, me he  aha, me he aha, kei kai,
 kei inu wai."
   Tetahi, me whakarite tenei moa i runga
 i te ngakau ripeneta ki te Atua. Tona
 tikanga tenei, he tohu ripeneta, e whaka-
 mamae  ana i te tinana kia rite ki to te
wairua  mamae,  kua  koingo nei, kua
 pouri mo ana kino. Na, ko te tangata e
 mahi tika ana i tenei mahi, e mahi ana i
 runga i te ngakau pouri mo ana hara,
 mo nga hara o tona iwi, e kohikohi anu
 i una kino, e whakina ana ki te aroaro o
 te Atua, e whakanui ana i tana mahi
 inoi kia murua nga kino e te Atua. Mo
 konei te kupu mo Ninewe. kia hipokina
 te tangata ki  te kakahu  taratara, kiu
 kaha to ratou karanga ki te Atua. Nu,
 ko te tangata e mahi kau ana i tenei mahi
i runga i te whakapehapeha, i te pakeke,
i te ngakau mahara kore, koingo kore, e
 mahi a Parihi ana, he mahi tinihanga hoki
tana ki le aroaro o te Ama.
   Tetahi, me tahuri ke te iwi e noho puku
ana i tana ara kino, me whakarere hoki
 nga he katoa. Ko  tetahi tikanga tenei i
roto i tenei mahi, he whakaaetanga no te
ngakau  kia tahuri ke i tana ara kino, kia
whakarerea.  Ka  kaiponuhia ana he, ka
purutia tonutia, ka kati tonu ano i runga
i ana  huarahi haere ai, he horihori to
noho  puku, e mamingaminga ana ki te
Atua.  Engari ta Ninewe:  mea ana te
 kingi, "Kia hoki atu ano hoki nga tangata
 i tana ara kino i tana ara kino, i te unu
 ano hoki o o ratou ringaringa." " A te
 kitenga o te Atua i a ratou mahi, kua
 tahuri atu ratou i to ratou ara kino, na,
 ka ripeneta te Atua ki te kino 5 kiia e ia
 kia meatia ki a ratou, kihai hoki i meatia."
 Tena ka noho puku te tangata i runga i
 te he, ka pupuru tonu i ana lake he, me
ana pakanga, me nga taonga pahua, me
 nga mauahara, me nga aha noa, he mahi
 pehea ranei tona ki to aroaro o te Atua?
 Ma te Poropiti ma Ihaia tatou e korero :
 tirohia te 58 o nga upoko o tana poropiti-
 tanga, e ki ana, " Nana, i tera.e noho
 puku ai koutou e kitea ana e koutou te
 ahuareka, e akiakina ana hoki e koutou a
 koutou mea whakamauiui katoa. Nana